مقاوم سازی اجزای سازه ای چیست؟ [تصویر]
  • calendar icon 27 دی 1400

مقاوم سازی اجزای سازه ای چیست؟

مقاوم سازی اجزای سازه ای چیست؟ ساختمان و مسکن از اساسی ترین نیازهای بشر است و هدف اصلی آنها ایجاد پناهگاهی امن است. با گذشت زمان و با پیشرفت علم مهندسی، سازه ها مدرن تر شده اند و خانه های کوچک و چند طبقه جای خود را به برج ها و ساختمان های بلند داده اند. با شنیدن کلمه معماری، سقف، دیوار، اتاق در ذهن به عنوان بلوک های ساختمانی تصور می شود.

انواع اجزای ساختمان

فونداسیون، پی ستون و نما سه نیاز اساسی یک ساختمان هستند. اجزای اصلی ساختمان به اختصار در زیر توضیح داده شده است.

فونداسیون

پی مهمترین قسمت ساختمان است و تمامی بارهای وارده از سازه به پی منتقل می شود بنابراین باید مقام سازی پی ساختمان درست انجام شود. این اجزای ساختمان زیرساختی هستند که استحکام سازه را تعیین می کنند. پی عمیق و پی کم عمق دو دسته اصلی آن هستند و عمق یا کم عمقی نشان دهنده عمق پی در خاک است. پی های کم عمق برای ساختمان های کوچک یا کم ارتفاع استفاده می شود. اما فونداسیون های عمیق برای ساختمان های سنگین و بزرگ مانند بیمارستان ها، دانشگاه ها و مراکز خرید بزرگ مناسب هستند. عمق پی می تواند 1 متر و عمق پی عمیق 20 تا 65 متر باشد. پی های عمیق و پی های کم عمق انواع مختلفی دارند. همه این پایه ها برای ساخت بقیه اجزای ساختمان ایجاد می شوند. از جمله وظایف پی می توان به توزیع بار، ایمنی سازه، جلوگیری از واژگونی و تخریب، کاهش مقاومت بارها و جلوگیری از رانش زمین اشاره کرد.

  فونداسیون

پایه ستون

این سطح از نفوذ آب باران و حشرات به داخل ساختمان جلوگیری می کند و به طور کلی 45 تا 120 سانتی متر ارتفاع دارد.

روبنا

قسمتی که بر روی پی ساخته شده و ستون ها، تیرها و دیوارها بر روی آن اجرا می شود، روبنا می گویند. روبنا از اجزای زیر تشکیل شده است: کف ؛ یکی از مهمترین اجزای ساختمان کف است. کف برای حرکت و راه رفتن در سازه مورد نیاز است. سقف: سطح بالایی اتاق است و بسته به شرایط آب و هوایی و عوامل دیگر انواع مختلفی انتخاب می شود. نعل درگاه؛ نعل درگاه بر روی بازشوها مثل در و پنجره اجرا می‌شود تا بار ناشی از بنای بالای خود را تحمل کند. سایبان: آفتاب گیر یا سایبان صفحه تختی است که فقط برای محافظت در برابر باران و نور خورشید روی درها و پنجره ها اعمال می شود. جان پناه؛ دیوار کم ارتفاعی که دور پشت بام ساخته شده است که سایبان نامیده می شود. علاوه بر لبه پشت بام می توان بالکن، تراس و پله نیز ساخت. پنجره ها و درها؛ پنجره ها و درها از دیگر اجزای ساختمان هستند. اتاق های موجود سازه توسط درها به هم متصل شده اند و امکان ارتباط بین اتاق ها را فراهم می کنند. پنجره ها در دیوار به عنوان بازشو عمل می کنند. روشنایی و تهویه مطبوع اتاق را می توان از طریق درها و پنجره ها تامین کرد. بدون شک اجرای آنها امنیت و حریم خصوصی را نیز تامین می کند. درب های چوبی، درب های فلزی و درب های upvc 3 دسته از انواع درب ها هستند که می توان از آنها به عنوان درب کشویی، درب تاشو، درب گردان، درب بازشو و درب کامپوزیت استفاده کرد. دیوار؛ دیوار، آجر یا سنگی است که روی هم چیده شده و فضاهای مختلف سازه را از هم جدا می کند. دیوارها می توانند بارهای تیر و دال را تحمل کنند و همچنین از گرما، سرما، باران، صدا و باد محافظت می شوند.برای کسب اطلاعات بیشتر می توانید مقاله " مقاوم سازی ساختمان های آجری به چه صورت است؟ " را مطالعه نمایید. ستون ها؛ ستون ها اعضای عمودی هستند که بر روی آن تیرها، دال ها و سقف ها اجرا می شود. شکل ستون می تواند مربع، مستطیل یا دایره باشد. پس از گچ بری و رنگ آمیزی دیوارها، آسانسورها و پله ها، عملیات ساخت بنا به پایان می رسد.کارهای تاسیساتی ساختمان مانند برق رسانی، زهکشی، نصب تجهیزات بهداشتی و لوله کشی آب نیز از کارهای ضروری و نهایی برای اجزای ساختمان می باشد.

مصالح ساختمانی پرمصرف در سازه ها

انتخاب نوع مصالح ساختمانی بر کیفیت و روند پروژه تاثیر می گذارد. از مصالح پایه گرفته تا تقویت دیوار، ما به 5 مصالح برتر موجود برای پروژه شما و مزایای آنها نگاهی خواهیم انداخت. یک مهندس یا پیمانکار با تجربه می داند که انتخاب مصالح ساختمانی مناسب به معنای افزایش عمر و استحکام سازه است.  

 مصالح ساختمانی پرمصرف در سازه ها

 

چوب

این مصالح ساختمانی هزاران سال است که در سازه های ساختمانی استفاده می شود. چوب تاریخچه ای غنی و روشن در معماری دارد. مواد چوبی یک ماده طبیعی و مقرون به صرفه است که به اندازه کافی قوی نیست اما به اندازه کافی انعطاف پذیر است. چوب به دلیل سازگاری با محیط و جذابیت زیبایی شناختی آن انتخاب شده است. این ماده را می توان در ساختمان های مسکونی و تجاری یا ترکیب با سایر مصالح استفاده کرد. چوب ترکیب خوبی با فلز، آلومینیوم، مرمر یا هر ماده دیگری است. توجه به این نکته ضروری است که در حالی که چوب برای زیبایی شناسی انتخاب خوبی است، نباید برای تقویت اعضا و سازه هایی مانند تیرها و ستون ها به ویژه در مناطق زلزله خیز استفاده شود.

فولاد

فولاد یکی از رایج ترین مصالح در ساخت و ساز است. استفاده از فولاد در همه چیز از ساختار یک ساختمان گرفته تا وسایل مورد نیاز آشپزخانه مشهود است. انعطاف پذیری، دوام و استحکام خوب از جمله نقاط قوت فولاد است. در مناطقی که بادهای شدید یا زلزله دارند، استفاده از فولاد به عنوان مصالح ساختمانی بسیار رایج خواهد بود. فولاد در برابر گرما و حرارت مقاوم نیست و در صورت قرار گرفتن در چنین شرایطی استحکام خود را از دست داده و ممکن است بشکند یا فرو بریزد. این ضعف فولاد را می توان با استفاده از روش های نوین مانند استفاده از مواد ضد اشتعال روی فولاد جبران کرد.

بتن

بتن یا همان طور که در دنیای ساخت و ساز شناخته می شود، بتن مسلح شده با میله های فولادی معمولاً در ساخت و ساز ساختمان ها استفاده می شود. بتن از اختلاط آب، سیمان و سنگدانه به دست می آید و پس از ریختن در محل مورد نیاز، پس از مدتی سفت می شود که اصطلاحاً فرآوری می شود. انواع مختلفی از بتن مانند بتن سبک، بتن زودگیر، بتن الیافی و غیره وجود دارد که با توجه به نیاز پروژه به عنوان ایده آل انتخاب می شوند.

مقاوم سازی اجزای سازه ای

سازه ها در ساختمان ها سازه هایی هستند که دارای سازه های ثابت و منحصر به فرد و اجزای قابل شناسایی هستند. سازه ها در واقع قسمت هایی از حجم هستند که آنها را حمل می کنند. بار استاتیکی، بار زنده، نیروی لرزه ای، نیروی باد و برف در سازه از طریق تیر به تیر اصلی و سپس از تیر اصلی به ستون و سپس از ستون به پی منتقل می شود و فونداسیون این نیروها را به زمین  منتقل می کند. به عبارت دیگر، سازه از فرم خارجی جسم در برابر بارهای وارده محافظت می کند. در برخی موارد، مقاوم سازی برای اجزای ساختاری هنگام مقاوم سازی ساختمان مورد نیاز است. راه هایی برای مقاوم سازی اجزای سازه ای وجود دارد.

 

 مقاوم سازی اجزای سازه ای تقویت فونداسیون در مقاوم سازی اجزای سازه ای

برای مقاوم سازی اجزای سازه ای، فونداسیون ساختمان نیز باید به درستی تقویت شود تا نیروهای لرزه ای به زمین منتقل شود. اگر فونداسیون زیر تکیه گاه فلزی دیوار برشی یا پی به دلیل لنگر های خمشی و نیروهای برشی سازه از استحکام کافی برخوردار نباشد، ممکن است گسیخته شود. اگر تماس کافی بین پی و خاک زیر آن وجود نداشته باشد، پتانسیل تولید خاک و نشست دائمی خاک در زیر پی افزایش می یابد. در مناطق ضعیف با تقویت فونداسیون موجود می توان شبکه ای از میلگرد های آرماتور را در اطراف پی آن قرار داد و بتن ریزی را انجام داد. فونداسیون اضافی با تقویت دوخت به فونداسیون جدید متصل می شود.

مقاوم سازی سقف ها  و مقاوم سازی اجزای سازه ای

مقاوم سازی سقف طاق ضربی که معمولاً سقف ‌های آجری بین پروفیل ‌های فولادی ساخته می‌ شوند، در برابر زلزله بسیار مستعد هستند. برداشتن این سقف ها از ساختمان های بنایی منجر به تخریب کل ساختمان و به خطر افتادن جان ساکنان می شود. یکی از بهترین روش‌ ها برای مقاوم سازی اجزای سازه ای و سقف های طاق ضربی که معمولاً در سقف ‌ها استفاده می‌شود، تبدیل آنها به سقف‌های مرکب یا کامپوزیت است. برای انجام این کار، ابتدا باید سقف را برداشته و تمام نخاله ها را از بین ببرید. به این ترتیب که با کاهش وزن سقف، نیروهای لرزه ای وارد بر آن منجر به ورود نمای آجری و نیم رخ آن به سقف می شود. سپس ناودانی ها با جوشکاری به عنوان برشگیر بر روی پروفیل های سقف مورد استفاده قرار می گیرند و توری فولادی روی آنها قرار می گیرد. سپس کل سقف با بتن ریخته می شود و سقف شکننده طاق ضربی به یک دال بتنی صلب و یکپارچه تبدیل می شود. سقف های کامپوزیت با حفظ یکپارچگی طاق ضربی، استحکام را در دیواره ها ایجاد کرده و از ناپایداری آن جلوگیری می کنند و سپس نیروهای مناسب تری را بین عناصر باربر جانبی توزیع می کنند.

تسمه کشی سقف طاق ضربی برای مقاوم سازی اجزای سازه ای

تسمه کشی روش دیگری است که برای مقاوم سازی انواع سقف ها در طبقات میانی علاوه بر کف بام استفاده می شود. در این روش تسمه های فولادی پس از تخریب نازک کاری سقف و رسیدن به بال زیرین پروفیل فولادی به صورت ضربدری در زیر سقف قرار گرفته و از زیر به پروفیل سقف جوش داده می شود. در حین بسته بندی، با ایجاد انسجام و جلوگیری از حرکت تیرهای فولادی نسبت به یکدیگر، از آسیب به پانل های آجری جلوگیری می شود. در حالی که این رویکرد به بهبود انسجام و سختی سقف کمک می کند، منجر به سفتی کامل دیافراگم نمی شود.

بهبود کلاف کشی ساختمان در مقاوم سازی اجزای سازه ای

بهبود کلاف کشی یکی دیگر از رویکردهای مقاوم سازی اجزای سازه ای هستند. کلاف ها در ساختمان های بنایی اجزای بتنی هستند که ظاهری شبیه به تیرها و ستون ها دارند، اما بعد از اینکه دیوارهای بنایی در محل تلاقی دیوارها یا در فواصل معین ساخته می شوند. گاهی اوقات از کلاف های فولادی در بنایی مقاوم سازی اجزای سازه ای نیز استفاده می شود. کلاف های عمودی و افقی باعث ایجاد انسجام و مهار در ساختمان بنایی شده و پایداری آن را حفظ می کنند. این عناصر باعث اتصال بهینه دیوارهای متعامد به یکدیگر و اتصال سقف به دیوارها برای انتقال نیروهای دیافراگم به دیوارها می شود. بر طبق آئین نامه های طراحی و مقاوم سازی در پایین و بالای تمام دیوارهای بنایی باید کلاف افقی به وجود آید.

 

 بهبود کلاف کشی ساختمان در مقاوم سازی اجزای سازه ای

 

کلاف کشی ساختمان

در محل تلاقی دیوار بنایی و در وسط دیوار بنایی باید کلاف های عمودی وجود داشته باشد تا فاصله افقی بین دو کلاف عمودی در دیوار بنایی از 5 متر بیشتر نشود. اگر به هر دلیل کلاف های ساختمانی موجود مطابق با الزامات مقررات سازه نباشد، ساختمان آسیب پذیر خواهد بود و کلاف کشی ساختمان باید به درستی اجرا شود. می توان از آن برای بسته بندی، تراشکاری یا شاتکریت استفاده کرد. برای ایجاد کلاف در امتداد دیوار می توانید از نوار فلزی استفاده کنید که در طول آن با آرماتورهای دوخته شده به دیوار بنایی متصل می شود. از گوشه ها برای ایجاد کلاف های افقی در سطح سقف یا محل تلاقی دیوارهای آجری استفاده می شود.

چگونه نبشی و تسمه کشی در مقاوم سازی اجزای سازه ای ساختمان انجام میشود ؟

  برای اینکه بتوان نبشی کشی و تسمه کشی را اجرا کرد، ابتدا باید سطوح دیوار و سقف را در جایی که تخریب شده اند به هم وصل کنید. سپس در فواصل زمانی مناسب سوراخ هایی روی دیوار ایجاد کنید. چنین سوراخ هایی نیز در گوشه ها و تسمه ها ظاهر می شود. سپس این عناصر فلزی بر روی سطح دیوار یا سقف قرار می گیرند و با استفاده از آرماتورهای دوخته شده L شکل به دیوار یا سقف متصل می شوند. پس از اتمام اتصال، فضای باقی مانده از سوراخ با ملات سیمان پر می شود. نبشی کشی و تسمه کشی فقط در ساخت آجر کاربرد ندارند. از این روش ها برای حفظ پایداری دیوارهای داخلی ساختمان های اسکلتی نیز استفاده می شود. در صورت عدم ارتباط مناسب بین دیوارهای داخلی ساختمان و پایه ها، دیوارهای داخلی می توانند بسیار شکننده شوند، به خصوص در مورد ساخت آجرهای فشاری که می تواند جان ساکنین را به خطر بیندازد. کلام آخر اجزای ساختمان پارامترهای اساسی ساخت و ساز ساختمان هستند. همه ساختمان ها از اجزای یکسانی مانند ستون ها، دیوارها، کف ها، اتاق ها و سقف ها ساخته شده اند. گچ کاری، رنگ آمیزی، مهندسی برق، بازسازی تاسیسات و زیباسازی درب و پنجره ها در پایان پروژه انجام می شود.
: اشتراک گذاری